Uw gids voor theekleuren, uitgelegd door experts.

Voordat we het over de kleuren van thee gaan hebben, is het handig om eerst een fundamentele vraag te beantwoorden: wat is thee ?

Thee is meer dan alleen iets dat je met heet water in je kopje zet; het heeft eigenlijk een heel specifieke definitie . Alle echte theesoorten komen van dezelfde plant, Camelia sinensis . Camelia sinensis is een groenblijvende struik die van nature voorkomt in Zuid-China en India. De plant wordt al 4000 jaar verbouwd, zowel als medicinale plant als als een sociaal en cultureel drankje. 

6 hoofdsoorten echte thee, ook wel theekleuren genoemd

Er bestaan zes hoofdsoorten echte thee. Deze worden vaak aangeduid met theekleuren : witte thee , gele thee , groene thee , Oolong , rode thee en zwarte thee (heicha) . Alle zes theekleuren zijn afkomstig van de Camelia sinensis-plant.

In dit artikel bespreken we de verschillende kleuren thee die je in je kopje kunt aantreffen en hoe de theecategorieën, hoewel nuttig, soms wat misleidend kunnen zijn.

Verderop in dit artikel leggen we deze 6 belangrijkste theesoorten in detail uit . Je vindt ook een kort overzicht van de verschillende soorten in de video hieronder .

Warme dranken gemaakt van pepermunt, rooibos , hibiscus, kamille en yerba mate zijn eigenlijk geen thee, maar "tisanes", afgeleid van het Griekse woord "ptisane", wat letterlijk "gemalen gerst" betekent. Hoewel dit kleurrijke theesoorten lijken, zullen we kruideninfusies in dit artikel niet verder behandelen.

Wat zijn de verschillende kleuren thee?

Alsof het nog niet verwarrend genoeg was, kan thee ook nog eens verschillende kleuren aannemen die niet per se iets met de naam te maken hebben.

Gele thee is inderdaad meestal geel en rode thee meestal rood, maar de kleur van thee is vaak anders dan de naam doet vermoeden. Zo zijn bijvoorbeeld maar een handvol Japanse groene theesoorten echt "groen", terwijl de meeste groene theesoorten wereldwijd eerder een gelachtige kleur hebben.

Sommige rauwe puerh-theeën worden beschouwd als 'donkere thee' of 'zwarte thee', maar ze hebben eigenlijk een lichtoranje kleur. Laten we eens kijken naar de verschillende kleuren thee die je in je kopje kunt aantreffen en bespreken in welke categorie elke kleur valt.

Witte of "bleke" thee

Je kunt thee tegenkomen die extreem licht van kleur is en er bijna transparant uitziet. Deze theekleuren komen vaak overeen met witte thee gemaakt van de knoppen van de theeplant, zoals "zilvernaaldthee".

Deze in de zon gedroogde knoppen van de theeplant hebben een ongelooflijk lichte kleur. De kleur van de thee kan variëren van helder tot lichtbeige, wat je ook wel wit of bleek kunt noemen.

Gele thee

De meest voorkomende theekleuren zijn wellicht deze gele tinten.

Groene thee is de meest voorkomende theesoort in China en Japan en de meeste soorten hebben een gelige kleur.

De naam groene thee verwijst in dit geval naar de kleur van de bladeren en niet naar de kleur van de vloeistof. 

Groene thee

Mensen denken dat lichtgroen en donkergroen de standaardkleuren zijn voor groene thee, maar in werkelijkheid zijn deze kleuren vrij zeldzaam. Fukamushi , ofwel diep gestoomde thee, is eigenlijk de enige theesoort die deze groene kleur betrouwbaar kan bereiken. 

matcha groene theepoeder heeft natuurlijk ook die kenmerkende groene theekleur , maar dat komt doordat de theebladeren tot poeder worden vermalen en direct met water worden gemengd. Doordat je het hele theeblad consumeert, krijg je niet alleen de intense theekleur , maar ook meer van de gezondheidsvoordelen.

Gyokuro -thee kan soms deze groene theekleuren krijgen, vooral wanneer deze koud wordt gezet. Deze thee wordt lange tijd in de schaduw bewaard, waardoor de zoetheid en het chlorofylgehalte van de thee maximaal worden.

Door het hogere chlorofylgehalte zijn de bladeren zo donkergroen. De thee zelf heeft meestal een geelgroene kleur, maar kan soms wat groener worden. 

Sinaasappelthee

Dit is een van de meest voorkomende theekleuren . Hoewel een oranje tint in thee meestal wijst op groene thee van lage kwaliteit, is het juist een gewenste kleur bij bepaalde soorten oolong , witte thee en zwarte thee. 

Oolong zal bij het zetten waarschijnlijk een oranje tint hebben, en witte thee, gemaakt van voornamelijk de bladeren in plaats van de knoppen, zal ook een geelachtig oranje kleur hebben. Rijpe puerh is meestal zwart van kleur, terwijl rauwe puerh vaak een lichtoranje tint heeft. 

Rode thee

Rode thee is een van de weinige voorbeelden waarbij de kleur en het soort thee overeenkomen. Rode thee, of zoals we die in het Westen kennen als 'zwarte thee', geeft doorgaans een roodachtige infusie.

Hoewel veel rode theesoorten na verloop van tijd naar bruin neigen, zul je merken dat er een subtiele rode tint in zit, vooral als je ze tegen het licht houdt. Dit kan een van de mooiste theekleuren zijn om te zien!

Zwarte thee

Tot slot hebben we de donkerste theekleur : zwarte thee. Hier worden de theekleuren en theesoorten weer wat verwarrend, maar het is belangrijk om te onthouden dat zwarte thee in China en Japan 'rode thee' wordt genoemd. Dit zorgt ervoor dat de theekleuren beter overeenkomen met de theesoorten.

Heicha, ofwel donkere thee, verwijst naar thee die na de fermentatie is gefermenteerd. Het bekendste voorbeeld hiervan is pu'erh, een donkere thee uit de regio Yunnan. Rijpe pu'erh-thee heeft een extreem donkere kleur, bijna als koffie. Dit is waar de theesoort en de kleur weer meer betekenis krijgen. Deze extremere versie van "zwarte thee" is daadwerkelijk zwart van kleur.

De 6 belangrijkste soorten thee

Witte thee

Witte thee is de minst bewerkte theesoort. De bladeren en knoppen worden geplukt en vervolgens in de zon gedroogd, waardoor de meeste oxidatie wordt gestopt. Hoewel witte thee zowel van oude als jonge bladeren kan worden gemaakt, is hij het meest herkenbaar aan de witte knoppen, waaraan de thee zijn naam dankt.

Gele thee

Dit is de zeldzaamste van de zes theesoorten. Hij lijkt op groene thee, maar met een extra stap genaamd "men huan" of "gele verzegeling". Nadat de bladeren in een pan zijn geroosterd, worden ze in een doek gewikkeld om de natuurlijke aroma's te behouden. Dit vermindert blijkbaar de grassige smaak die men normaal gesproken associeert met groene thee, waardoor het een unieke categorie is!

Groene thee

Groene thee is niet geoxideerd. Nadat de theebladeren geplukt zijn, worden ze iets minder dan een minuut gestoomd om het oxidatieproces te stoppen. De thee behoudt zo zijn grasachtige of plantaardige aroma's en de bladeren blijven groen. Wist je dat groene thee bruin kan worden? Lees het artikel 👉 Waarom is mijn groene thee bruin?

Oolong thee

Deze thee is gedeeltelijk geoxideerd. Oolong is een brede categorie thee, maar veel oolong volgen een specifiek patroon. De oxidatie wordt eerst versneld en vervolgens gestopt.

Om het oxidatieproces te versnellen, kunnen de theebladeren gekneusd worden. Hierdoor komen de enzymen aan het oppervlak van het blad te liggen en worden ze blootgesteld aan zuurstof. Dit zet het oxidatieproces in gang, dat vervolgens door verhitting wordt vertraagd. Als u op zoek bent naar een heerlijke Japanse Oolong , raden wij u de Oolong Miyazaki Sabou aan. 

Rode thee

In Europa en Noord-Amerika wordt deze thee "zwarte thee" genoemd, maar in een groot deel van Azië staat hij bekend als rode thee of "Hong Cha" om verwarring met Heicha of donkere thee te voorkomen. Deze thee wordt na de oogst niet verhit, maar mag op natuurlijke wijze oxideren. De bladeren krijgen een donkerbruine kleur en de thee heeft een prachtige amber- of robijnrode tint.

Zwarte thee

Deze thee staat ook bekend als 'nagefermenteerde' thee. Hieronder valt de bekendere Pu-erh thee, hoewel de term ' Pu-erh ' technisch gezien alleen verwijst naar donkere thee die in het Pu-erh gebied wordt geproduceerd. De bredere categorie is 'Heicha' of donkere thee. Deze theesoorten worden vaak tot cakes geperst en lange tijd bewaard om hun aroma's te ontwikkelen. 

Factoren die de kleur van thee beïnvloeden

De kleur van thee kan beïnvloed worden door de verwerking ervan. Deze verwerkingsmethoden bepalen ook tot welke categorie de thee behoort, en daarom zijn er vaak overeenkomsten tussen theekleuren en theesoorten. In het volgende gedeelte gaan we dieper in op de verschillende productiestadia van thee en hoe elk stadium de kleur van de gezette thee beïnvloedt.

De oxidatie

Oxidatie is de belangrijkste factor die niet alleen de theesoort, maar ook de kleur van de thee bepaalt. Zoals eerder vermeld, zijn groene thee, gele thee en witte thee niet geoxideerd, terwijl oolong , rode thee en zwarte thee gedeeltelijk of volledig geoxideerd zijn. Het verschil tussen de laatste drie zit hem voornamelijk in de volgorde waarin de theebladeren verhit worden.

Tijdens het oxidatieproces worden de catechines van de theeplant omgezet in theaflavinen en thearubiganen. Hierdoor verandert de kleur van het blad van groen naar roodbruin. Ook de kleur van de thee verandert van geel en groen naar meer oranje, roodachtige en bruine tinten.

Het bakken/stomen

Het verhitten, roosteren en stomen van thee kan de kleur sterk beïnvloeden. Geroosterde thee, zoals hojicha , verandert van een groenere kleur van de bladeren en het vocht naar een meer bruine of oranje tint. De smaak zal ook warmer worden, met tonen van koffie, karamel en chocolade. 

Bij fukamushi , oftewel thee die langdurig gestoomd wordt, verandert de kleur van de thee van geel naar donkergroen door het langere stoomproces. Dit komt doordat de theebladeren tijdens het extra stomen worden afgebroken, waardoor er meer van het bladweefsel vrijkomt tijdens het zetten. Dit zorgt voor een troebele groene kleur en een rijke, volle smaak.

Veroudering

Tijdens het rijpingsproces kan de thee na verloop van tijd ook donkerder worden. Dit is duidelijk te zien aan het verschil tussen jonge puerh en rijpe puer . De kleur van jonge puerh neigt meer naar een helder oranje. Wanneer de thee nat wordt gerijpt en rijpt tot een rijpe puerh, wordt deze kleur zwart en ondoorzichtig. Dit is een complete transformatie van de theekleur die alleen plaatsvindt door het rijpings- en fermentatieproces van de thee.

Brouwen

Niet alle kleurverschillen in thee worden bepaald door de producent; sommige verschillen zijn te wijten aan de bereidingswijze. Als je bijvoorbeeld groene thee op een hoge temperatuur zet, krijg je meer van die oranje tinten .

Voor een goede Japanse groene thee is deze gele of groene kleur gewenst, die doorgaans overeenkomt met een zachtere en zoetere smaak. Hiervoor gebruik je een lagere zettemperatuur, tussen 60 en 70 graden Celsius.

Andere theesoorten, zoals rode thee, oolong en zwarte thee, krijgen een donkerdere kleur als ze te lang getrokken worden. In plaats van een licht geelachtig oranje krijg je dan een donkeroranje kleur. Het is handig om hierop te letten naarmate je meer leert over de bereidingswijze van thee en welke zetparameters het beste resultaat opleveren.

Afhankelijk van de temperatuur en de brouwtijd kunnen er compleet verschillende verhoudingen van bestanddelen uit de bladeren worden geëxtraheerd, waardoor de smaak totaal anders zal zijn.

De steile

Het uiteindelijke verschil in theekleur zit hem in de manier van trekken. Gooi de theeblaadjes niet weg na één keer zetten! Je kunt ze namelijk meerdere keren gebruiken, waarbij elke keer een andere smaak ontstaat.

Over het algemeen begint de thee donker van kleur en wordt deze geleidelijk lichter bij elke infusie, hoewel dit niet altijd het geval is. Bij fukamushi sencha wordt de thee bij de tweede infusie zelfs donkerder groen. Zorg dat je deze kans niet mist en geniet van 3-4 infusies van elke Japanse groene thee!